Taariikhda Gobolka Hiiraan New -
Gobolka Hiiraan wuxuu ahaa xarun muhiim u ah Boqortooyadii Ajuuraan (Ajuuraan Empire). Inkastoo caasimadda rasmiga ahayd Mareeg (oo hadda ku taal gobolka Galguduud), haddana deegaannada Hiiraan, gaar ahaan hareeraha webiga Shabeelle, waxay ahaayeen beeraha cuntada laga soo saari jiray iyo xarumihii ugu muhiimsanaa ee maamulka biyaha.
"Taariikhda Gobolka Hiiraan new" ma aha oo kaliya wixii la soo dhaafay, balse waxaa ka mid ah rajada mustaqbalka. Waxaa la filayaa in gobolku noqdo mid ka faa'iidaysta:
Hiiraan waxay leedahay kheyraad dabiici ah oo badan (biyo, dhul-beereed, macdan), iyadoo dadkeeduna yihiin dad shaqo badan. Si kastaba ha ahaatee, caqabadaha ugu weyn ayaa ah:
Gunaanad: Hiiraan waa gobol qani ku ah taariikh, dhaqan, iyo halgan. Laga soo bilaabo boqortooyooyinkii hore ilaa dagaalka casriga ah ee argagixisada, dadka Hiiraan waxay muujiyeen adkeysi iyo isku-tashi. Mustaqbalka gobolkan wuxuu ku xiran yahay xasilooni, dib-u-dhiska kaabayaasha dhaqaalaha, iyo iskaashiga dadka deegaanka iyo dowladda.
Taariikhda Gobolka Hiiraan (New)
Gobolka Hiiraan, oo ka mid ah gobollada taariikhiga ah ee Soomaaliya, waxa uu leeyahay taariikh qani ah oo ku salaysan warshadaha, ganacsiga, iyo isku xirka bulshooyinka kala duwan. Magaalada Jowhar, oo ah caasimadda gobolka, waxay horay u ahayd caasimaddii ugu horreysay ee Soomaaliya intii u dhaxaysay 1920-meeyadii iyo 1930-meeyadii, waagii gumeysigii Talyaaniga.
Gobolka Hiiraan waxa uu caan ku yahay Webiga Shabeelle, oo kala mara badhtamaha gobolka, isagoo sabool u ah beeraha iyo xoolaha deegaanka. Degmooyinka muhiimka ah waxaa ka mid ah Jowhar, Buuloburde, Mahadaay Weyn, iyo Jalalaqsi. taariikhda gobolka hiiraan new
Sannadihii u dambeeyay, Hiiraan waxa ay la tacaashay dagaallo sokeeye, abaar, iyo barakac, balse dadka deegaanku waxa ay muujiyeen adkaysi iyo isku tashiga dib u dhiska nolosha. Waxa uu gobolku hadda marayaa marxalad cusub oo lagu doonayo in la soo celiyo ammaanka, ganacsiga, iyo isku xirka bulshada.
Nuxurka cusub:
Taariikhda Hiiraan ma aha mid la soo koobay, balse mid nool oo sii socota.
Gobolka Hiiraan , oo ku yaal bartamaha Soomaaliya, waxa uu sannadihii u dambeeyay marayay isbeddello siyaasadeed iyo amni oo waaweyn
. Gobolkan, oo ah midka ugu faca weyn 18-ka gobol ee Soomaaliya, waxa uu hadda marayaa marxalad taariikhi ah oo ay isugu jiraan dagaal ka dhan ah kooxda Al-Shabaab iyo dadaallo gobolka looga dhigayo dowlad-goboleed ka madax-bannaan Hirshabelle. Isbeddellada Siyaasadeed iyo Maamul-Goboleedka Cusub
Taariikhda dhow ee Hiiraan waxaa ruxay khilaaf xooggan oo u dhexeeya odayaasha gobolka iyo maamulka Hirshabelle. Ku-dhowaaqista Hiiraan State Gobolka Hiiraan wuxuu ahaa xarun muhiim u ah
: Bishii Juun 2023, ka dib markii xilkii laga qaaday guddoomiyihii gobolka Cali Jeyte Cismaan, waxa uu ku dhowaaqay in gobolka Hiiraan uu ka go'ay Hirshabelle, uuna yahay dowlad-goboleed madax-bannaan. Sababaha Khilaafka
: Khilaafkan ayaa salka ku haya hab-qaybsiga awoodda, dakhliga canshuuraha garoonka diyaaradaha ee Ugaas Khaliif, iyo dareenka dadka gobolka ee ah inaan loo sinneyn maamulka Jowhar ku dhisan. Maamullada Tartamaya
: Magaalada Beledweyne waxay hadda wajaheysaa xaalad ah inay ka jiraan laba maamul oo iska soo horjeeda—mid hoos taga Hirshabelle iyo maamulka "Hiiraan State" ee uu hoggaamiyo Cali Jeyte. Amniga iyo Dagaalka Al-Shabaab (Kacdoonka Ma'awisley)
Hiiraan waxay noqotay xuddunta kacdoonka shacabka (Ma'awisley) ee ka dhanka ah Al-Shabaab laga soo bilaabo 2022. 2.4.1. Hiraan | European Union Agency for Asylum
Gobolka Hiiraan waa mid ka mid ah gobollada ugu taariikhda dheer Soomaaliya, isagoo ka mid ahaa siddeedii gobol ee u horreeyay ee Jamhuuriyadda Soomaaliya markii ay xornimada qaadatay sannadkii 1960-kii. Taariikhda iyo Muhiimadda
Asalkii Gobolka: Hiiraan waxaa la aasaasay sannadkii 1954-tii. Waa gobolka keliya ee ka mid ah siddeedii gobol ee asalka ahaa oo aan weli loo qaybin dhowr gobol, inkastoo ay jireen wareegtooyin hore oo lagu qaybinayay. Juqraafiga: Waa gobol ku yaalla bartamaha Soomaaliya, waxaana mara Webiga Shabelle oo ka dhiga dhul beereed aad u bacrin ah. Gunaanad: Hiiraan waa gobol qani ku ah taariikh,
Magaalo-madaxda: Magaalada Beledweyne waa xarunta gobolka, waana mid ka mid ah magaalooyinka ugu waaweyn dalka. Isbeddellada Cusub iyo Maamulka (2024–2026) 2.4.1. Hiraan | European Union Agency for Asylum
Laga soo bilaabo 2007 ilaa 2011, gobolka Hiiraan wuxuu ahaa goobtii ugu kululayd dagaalka ka dhanka ah Al-Shabaab. Kooxda Al-Shabaab waxay qabsadeen qaybo badan oo ka mid ah Hiiraan, oo ay ku jiraan Buulo Barde, Mahaas, iyo qeybo ka mid ah Beledweyne. Waxaa jiray xasuuq, masaajiddo lagu burburiyay, iyo dad badan oo qaxay una kicitimay Muqdisho ama Itoobiya.
Lixdameeyadii soo carrabay (2006), waxaa Hiiraan iyo gobollada kale kusii qulqulay Midowga Maxaakiimta Islaamiga (ICU). Dadka badankood waxay ku farxeen in nabad lagu soo rogo iyadoo la cirib tirayay maleeshiyaadka jidadka ku haya.
Natiijada: Ethiopia way qabsatay Beledweyne, waxayna halkaas ku sugnaayeen 2006 ilaa 2009. Wakhtigaas waxaa dad badan lagu xasuuqay, gaar ahaan shacabka aan hubka lahayn.
Maanta, gobolka Hiiraan waxuu ka mid yahay Maamulka Galmudug (sida uu qabo qayb ka mid ah siyaasadda federaalka). Si kastaba ha ahaatee, waxaa jira khilaaf u dhexeeya maamulka Hiiraan (oo doonaya in la yiraahdo "Gobol federaal ah") iyo dowladda dhexe Muqdisho.
Soomaaliya waxay xorriyadda qaadatay 1960-kii. Hiiraan waxay noqotay gobol ka mid ah 18 gobol ee dalka.